Hoa Gạo tháng 3

Xuân sắp sửa đi qua, hè lấp ló đầu ngõ chỉ trực chờ cuốn đi cái nắng hanh heo cùng với cái rét làng Bân còn đang vương vấn trên những cành bưởi. Lúc này, hoa gạo cũng chuẩn bị trổ bông. Hoa gạo đỏ như những đốm lửa hồng sáng rực cả một khoảng trời đã làm xao xuyến bao trái tim, lòng yêu nét đẹp làng quê.

Cây gạo làng tôi, không biết có từ bao giờ. Các cụ già trong làng nhớ gốc gạo ở cái thời nhà vách đơn sơ, đường đất quanh co, chiếc sân kho vàng ươm lúa mới, hay chiếc cầu tre mang cả nỗi lòng... 

Đến nay cây gạo vẫn sừng sững đứng đó bên những ngôi nhà cao tầng, dưới những ánh đèn cao áp… Qua bao thăng trầm của thời gian, cây gạo đã chứng kiến sự đổi thay của vùng quê, của con người nơi đây và cả những cuộc chia tay đầy bịn rịn. Người đi thì không lỡ quay đầu nhìn lại còn người ở thì chỉ biết đứng dưới đó mà mong ngóng bóng dáng ai kia.

Mùa đông cây gạo trút hết lá để lại những cành cây gầy guộc. Thế nhưng ẩn sâu trong lớp vỏ ấy là bao nhiêu nguồn nhựa sống chờ đợi tháng 3 bung nụ trổ bông. Từng bông hoa gạo bừng nở như những ngọn nến trên nền trời xanh trong. Nhìn từ xa bông gạo lại mang một vẻ đẹp e ấp mà cũng thật mãnh liệt, ấm áp, như một bó đuốc khổng lồ. Khiến người đi ngang bất giác ngước nhìn mà lòng lại dâng lên cảm xúc khó tả. 

Để có thể ngắm nhìn vẻ đẹp trọn vẹn của hoa gạo thì ta cũng cần có “duyên”. Không phải vì hoa gạo kén người ngắm mà bởi hoa nở có thì. Hoa chỉ nở đôi ba ngày là rụng, nhưng không vì thế mà hoa đánh mất đi nét đẹp thanh tao của mình. Khi nằm nép mình dưới gốc cây, nó vẫn nguyên vẹn một một màu đỏ tươi, cánh hoa ôm lấy đài hoa như đang giữ trọn lời thề son sắc.

Những đứa trẻ quê tôi rất háo hức ngóng chờ tháng 3 hoa gạo về. Chúng tôi thường nhặt những bông hoa gạo kết thành vòng hoa đội đầu để chơi trò cô dâu, chú rể. Những ngày đi học còn nán lại gốc cây gạo để nhặt những bông hoa đẹp nhất rồi cất vội vào cặp sách. Là những buổi trưa trốn ngủ mang hoa gạo thả trôi giữa con sông làng với dòng nước lênh đênh. Hay chỉ đơn giản là những hôm nằm dài dưới gốc cây, nhìn lên bầu trời trong vắt, ngóng chờ từng bông gạo cùng gió chao rơi. Yêu hoa gạo là thế nhưng tuyệt nhiên đám trẻ chúng tôi không đứa nào dám trèo lên cây gạo để hái hoa. Vì sao ư? Bởi những câu chuyện “Thần cây đa, ma cây gạo, cú cáo cây đề” của bà, của mẹ đã theo chúng tôi suốt một thời tuổi thơ. 

Hoa gạo còn có những tên gọi mỹ miều khác như hoa mộc miên, hoa Pơ - lang nhưng tôi thích cái tên hoa gắn với sự tích về câu chuyện tình của chàng trai nghèo và cô sơn nữ xinh đẹp. Nó còn gắn liền với những kí ức làng quê, với sự chăm chỉ cần mẫn của ông bà, cha mẹ và cả những người nông dân chân chất trong làng.

Kim Cúc